Dąbrówka pod Poznaniem - 100 lat planowania

Niedawno pokazywaliśmy już przedmieścia Poznania, a dziś kontynuujemy serię! Kilka kilometrów dalej od Skórzewa znajduje się Dąbrówka, która powstała "w polu" w ostatnich latach. Znaczną część osiedla zbudował jeden inwestor według wyraźnie widocznego planu. Jednak część zabudowy, przede wszystkim zachodni (prawy) kraniec zdjęcia, to zupełny chaos - najpewniej indywidualne inwestycje.

Wołczkowo pod Szczecinem - 100 lat planowania

Wołczkowo leży na przedmieściach Szczecina i jest przykładem rozlewania się miast. Liczba ludności wsi rośnie dzięki nowym mieszkańcom przeprowadzającym się ze Szczecina. Jednak nowa zabudowa nie powstaje zgodnie z przemyślanym planem i powoduje chaos przestrzenny i wszystkie problemy typowe dla suburbanizacji.

Zmiany od 2004 do 2016 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2004, 2016).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Powsin, Starodawna - 100 lat planowania

Dawna wieś Powsin znajduje się w południowej części Warszawy, poniżej skarpy wiślanej. Dawniej była to ulicówka, której starą zabudową widać na zdjęciach po prawej stronie. Z centrum wsi ruch przejęła obwodnica - ul. Łukasza Drewny. Po 1989 r. do starej zabudowy zaczęto dostawiać nowe budynki mieszkalne jednorodzinne. Intensywny rozwój rozpoczął się już w XXI w. i objął właściwie całą dzielnicę Wilanów.

Zmiany od 2002 do 2016 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2002, 2016).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Skórzewo pod Poznaniem - 100 lat planowania

Na zdjęciach widać najnowszy etap rozwoju Skórzewa, położonego w bezpośrednim sąsiedztwie Poznania. Nowe osiedle to przede wszystkim domy jednorodzinne w różnej formie: szeregówki, bliźniaków i pojedynczych budynków wolnostąjących. Kolory dachów zdradzają, że środkowa część osiedla to inwestycje indywidualne, a pozostałe fragmenty (jednolite kolory) wybudowali deweloperzy.

Ulice na osiedlu są wyposarzone w chodniki i oświetlenie, co nie jest oczywiste na polskim przemieściu. Brakuje jednak zupełnie przestrzeni publicznych oraz zieleni - cały obszar poza prywatnymi ogródkami został utwardzony znaną wszędzie kolorową kostką.

Zmiany od 2003 do 2015 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2003, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Bezrzecze pod Szczecinem - 100 lat planowania

Miejscowość Bezrzecze znajduje się na północny zachód od Szczecinia. Przylega do terenów wojskowych (zalesiony obszar we wschodniej części mapy), dlatego wyraźnie odcina się przestrzenne od Szczecina. Bliskość wielkiego miasta napędza rozwój miejscowości: nowa część składa się z zaplanowanego osiedla i domów wolnostąjących budowanych przez indywidualnych inwestorów. Takie domy stanowią większość inwestycji mieszkaniowych w Polsce.

Zmiany od 2004 do 2016 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2004, 2016).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Mianowice pod Kępnem - 100 lat planowania

Mianowice to doskonały przykład, że rozlewanie się miast to nie tylko problem wielkich metropolii, to zjawisko dotyczy prawie każdego miasta, również niewielkich miast powiatowych jak Kępno w południowej części województwa wielkopolskiego. Wieś, a właściwie osiedle podmiejskie składa się z domów jednorodzinnych, które "wgryzają się" w tereny otwarte: las i pola otaczające miasto.

W niewielkich miastach (Kępno liczy niecałe 15 tys. mieszkańców, tendencja malejąca) to szczególnie negatywne zjawisko obrazuje powszechną w Polsce potrzebę posiadania domu na własność. W małych miastach indywidualne budownictwo jednorodzinne to główny motor rozwoju zabudowy, dlatego dopuszczenie do chaotycznej rozbudowy będzie rzutować na obraz miasta na wiele lat. Poza tym taki typ zabudowy sprawia, że w stosunkowo niewielkim powierzchniowo mieście trzeba się poruszać samochodem - gęstość zaludnienia jest za mała na sensowny system komunikacji publicznej, a innych opcji poza autem, gdy mieszka się w domu pod lasem, właściwie nie ma.

Zmiany od 2005 do 2017 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2005, 2017).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Turawa Park pod Opolem - 100 lat planowania

Centrum handlowe przy północnej obwodnicy Opola (droga krajowa nr 46). Powstało właściwie poza granicami miasta w gminie Turawa - granica gmin przebiega polną drogą na skos przez zdjęcie - po północno-wschodniej stronie zostały centrum handlowe i osiedle. Centrum stoi właściwie w polu, od osiedla oddzielone jest wysokim płotem, który zasłania mieszkańcom nieciekawy widok na parking.

To przykład inwestycji przeznaczonej typowo dla samochodów, przykład rozlewania się miast nie tylko jako ciągnących się kilometrami osiedli, ale również przenoszenia ważnych (w tym wypadku handlowych) funkcji na przedmieścia, co wyklucza niezmotoryzowanych z korzystania ze sklepów. Centrum tej wielkości z pewnością negatywnie wpływa na sytuację lokalnego handlu i wysysa mieszkańców z centrum Opola.

Turawa Park pod Opolem

Zmiany od 2008 do 2017 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2008, 2017).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Co to jest urban sprawl? - film na piątek

Grębynice pod Krakowem - 100 lat planowania

Położone na północ od Krakowa Grębynice ulegają powolnej ale niezatrzymanej suburbanizacji. Dawniej miejscowość położona w połowie drogi z Krakowa do Ojcowa była zwykłą wsią, dziś to coraz bardziej tylko przedmieście wielkiego miasta, pozbawione funkcji poza mieszkaniową.

Grębynice pod Krakowem, woj. małopolskie

Zmiany od 2002 do 2015 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2002, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Urban sprawl w Kanadzie - film na piątek

Rethinking Suburbia and Urban Sprawl in America - film na piątek

Siekierki w Warszawie - 100 lat planowania

Na zdjęciach przedstawiamy osiedla, które powstały w ostatnich latach na Siekierkach w Warszawie w bezpośrednim sąsiedztwie kopca Powstania Warszawskiego (w prawej części zdjęcia widać podnóże kopca - teren zielony). Osiedla między ul. Bartycką (przebiega w górnej części zdjęcia), a ul. Bluszczańską (południowa część) powstały na terenach rolniczych i nieużytkach.

Osiedla znajdują się pozornie blisko centrum miasta, jednak duża izolacja (oddzielenie szeroką ul. Czerniakowską - przedłużeniem Wisłostrady niewidoczym na zdjęciu), słaba obsługa komunikacją publiczną, i niewystarczająca infrastruktura drogowa (np. brak bezpośrenich połączeń z pobliską Trasą Siekierkowską - mimo przygotowanego zjazdu, wciąż ślepego) powoduje, że osiedla stanowy wewnętrzny obszar suburbanizacji.

Dodatkową atrakcją na tym obszarze jest sąsiedztwo Wisły. Teren jest wprawdzie chroniony wałem przeciwpowodziowym, ale w przypadku przerwania tej ochrony (jak zdarzyło się już np. w Płocku), zostanie zalany - tak jak wszystkie osiedla na wschód od ul. Powsińskiej w warszawskiej dzielnicy Wilanów.

Siekierki: osiedla między ul. Bartycką a ul. Bluszczańską w Warszawie, woj. mazowieckie

Zmiany od 2000 do 2016 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2000, 2016).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Zielonki pod Krakowem - 100 lat planowania

Urban sprawl w wydaniu małopolskim. Wieś Zielonki leży na północ od Krakowa i jak większość miejscowości w sąsiedztwie największych miast w Polsce zabudowuje się intensywnie przede wszystkim mieszkaniową zabudową jednorodzinną.

Obok "tradycyjnej" zabudowy wiernie odtwarzającej podziały pól na zdjęciu znalazł się również park wiejski z placem zabaw. To rzadki przypadek, gdy obok inwestycji deweloperów znajduje się miejsce na otwarte tereny publiczne.

Zielonki pod Krakowem - osiedla przy ul. Galicyjskiej, woj. małopolskie

Zmiany od 2003 do 2015 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2003, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Sochaczew - centrum handlowe - 100 lat planowania

Sochaczew to miasto powiatowe położone ok. 50 km na zachód od centrum Warszawy. Zdjęcia przedstawiają powstanie i rozwój centrum handlowego na wschodnim krańcu miasta: przy połączeniu obwodnicy i wylotówki na Warszawę.

Budowa centrów handlowych w niewielkich miastach powiatowych (Sochaczew liczy ok. 37 tys. mieszk.) staje się powoli normą. Niestety umiejscowienie takiego centrum na skreju miasta sprawia, że dostęp do niego bez samochodu jest często niemożliwy, a silna konkurencja sklepów z tymi położonymi w centrum miasta prowadzi do osłabienia drobnego handlu.

Z drugiej strony centrum handlowe traktowane jest przez mieszkańców często jako wyraz podniesienia rangi miasta. Zapomina się o zwiększonym ruchu samochodowym, likwidacji lokalnych sklepów, zamieraniu głównych ulic - taki typ rozwoju powiela złe rozwiązania przetestowane już na Zachodzie i prowadzi w efekcie do osłabienia a nie wzmocnienia miejskich funkcji. Duże miasta mogą sobie poradzić z dużymi centrami handlowymi, niestety mniejsze (co pokoazują już przykłady miast Europejskicj) mają dużo trudniej.

Sochaczew, woj. mazowieckie

Zmiany od 2011 do 2016 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2011, 2016).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Struga - 100 lat planowania

Miejscowość Struga znajduje się w okolicy Wałbrzycha na Dolnym Śląsku. Sąsiedztwo dużego miasta wpływa na zmiany przestrzenne: w ciągu ostatnich lat powstało kilka domów jednorodzinnych rozmieszczonych raczej chaotycznie, w oderwaniu od dotychczasowej struktury przestrzennej wsi rozciągniętej wzdłuż głównej ulicy z centrum przy pałacu.

Wieś traci swój tradycyjny, rolny charakter, a zamienia się w podmiejskie osiedle domów jednorodzinnych. Wielkim atutem miejscowości mógłby być pałac, zbudowany w XVIII w. Niestety, tylko część obiektów zespołu pałacowo-parkowego została wyremontowana na hotel, a główny budynek niszczeje. To nie jedyny taki przypadek w tym regionie Polski.

Struga, woj. dolnośląskie

Zmiany od 2003 do 2015 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2003, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Dlaczego budujemy wysokie budynki? - film na piątek

Osiedle Soplicowo w podpoznańskich Komornikach

Osiedle Soplicowo w podpoznańskich Komornikach, woj. wielkopolskie

Zmiany od 2001 do 2015 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2001, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Dworzysko - 100 lat planowania

Rozbudowa osiedla Dworzysko w Rzeszowie.

Osiedle Dworzysko, Rzeszów, woj. podkarpackie

Zmiany od 2008 do 2015 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2008, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Nasza strona na Facebooku:

Frankfurt nad Odrą i Słubice - 100 lat planowania

100 lat planowania - Słubice/Frankfurt nad Odrą

Wpis w większej rozdzielczości

W tym tygodniu przygotowaliśmy specjalny odcinek cyklu 100 lat planowania, w którym zapraszamy Was do odwiedzenia dwóch miast położonych bardzo blisko siebie: Słubic i niemieckiego miasta Fankfurt nad Odrą. Dawniej jedno miasto obecnie dzieli granica państwowa na Odrze, ale również podejście do rozwoju, przestrzeni i planowania.

Słubice zamieszkuje wg GUS ok. 17 tys. mieszkańców i ta liczba zmniejsza się bardzo powoli na przestrzeni ostatnich lat. Nawet tak małe miasto dotkęła plaga rozpływania się zabudowy: przy południowo-wschodniej granicy miasta, w sąsiedztwie miejscowości Kunowice, powstało nowe osiedle domów jednorodzinnych.

Małe miasta, położone z daleka od aglomeracji, tracą ludność szybciej niż wskazywałyby to dane statystyczne. Konsekwecje utraty ludności połączonej z rozproszeniem tych, którzy zostali, mogą być bardzo nieprzyjemne.

Osiedle przy Szosie Rzepińskiej w Słubicach, woj. lubuskie

Od 2005 do 2013 roku

---

W 1990 r. Frankfurt nad Odrą zamieszkiwało 86 tys. osób. W ciągu ostatnich 25 lat miasto straciło prawie 30 tys. mieszkańców! Odpływ ludności osłabił pozycję gospodarczą miasta i pogorszył jakość życia pozostałych mieszkańców. By ratować sytuację władze miasta nie dopuściły do rozpraszania się zabudowy, a w ramach programu Stadtumbau Ost zrewitalizowały niektóre dzielnice, po prostu je... burząc.

Mamy nadzieję, że polskie miasta będą uczyć się na błędach i doświadczeniach innych - często bezpośrednich sąsiadów. Doprowadzenie do sytuacji, w której z braku mieszkańców trzeba byłoby burzyć osiedla wielorodzinne w centrach miast, a tymczasem nieliczni mieszkańcy żyliby na rozległych przedmieściach, byłoby w polskich warunkach katastrofą.

Osiedle Neuberesinchen we Frankfurcie nad Odrą, Brandenburgia, Niemcy

Od 2005 do 2014 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2004, 2013, 2014).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.

Szczecin - 100 lat planowania

Szczecin, osiedle Małe Błonia, województwo zachodniopomorskie

Od 2005 do 2014 roku

Fragmenty map na podstawie danych pobranych z programu Google Earth (2004, 2015).

Skrypt mapy opracowany na podstawie przykładu w serwisie Zurb.com.